6 typów obietnicy marki
Sześć dróg, którymi marki zdobywają serca i wybory konsumentów. Każda marka coś obiecuje. Pytanie brzmi, na czym tę obietnicę opiera, bo od tego zależy, czy konkuruje wartością, czy tylko ceną.
Konsument nie kupuje produktu. Kupuje obietnicę, że coś się dzięki niemu zmieni: że dostanie lepszą jakość, rozwiąże problem, poczuje przynależność albo przeżyje coś nowego. Marki różnią się tym, na czym tę obietnicę budują.
Poniższy framework porządkuje to w sześć typów, od obietnicy najbardziej konkretnej, opartej na samym produkcie, po najbardziej abstrakcyjną, opartą na osobowości i autorytecie. Im dalej w prawo, tym trudniej skopiować obietnicę konkurencji i tym silniejsza bywa marka. Ale nie ma jednej właściwej drogi. Jest tylko droga właściwa dla konkretnej marki.
Ten sam produkt można sprzedawać na kilka sposobów. Wybór typu obietnicy to decyzja strategiczna, nie kosmetyczna. Przesądza o tym, z kim konkurujesz, jak się komunikujesz i czy klient jest gotów zapłacić więcej.
Produkt
Najbardziej konkretna obietnica. Bohaterem jest sam produkt, a przewaga wynika z jakości składu, smaku albo procesu wytwarzania. Marka mówi: to, co dostajesz, jest po prostu lepiej zrobione.
To obietnica łatwa do zrozumienia i wiarygodna, bo klient może ją sprawdzić własnymi zmysłami. Jej słabość polega na tym, że jakość da się skopiować albo prześcignąć, więc sama w sobie rzadko wystarcza na dłuższą metę.
Korzyść
Tu bohaterem nie jest produkt, tylko zmiana w życiu konsumenta. Marka obiecuje mierzalny rezultat: dodasz sobie energii, poczujesz świeżość, ochronisz dziecko. Produkt schodzi na drugi plan, liczy się to, co się dzięki niemu wydarzy.
Ta obietnica jest mocna, bo mówi wprost o potrzebie klienta, a nie o cechach towaru. Wymaga jednak, żeby rezultat był realny i odczuwalny, bo obietnica bez pokrycia szybko się mści.
Pochodzenie
Bohaterem staje się miejsce albo kultura, z której marka wyrasta. Włoska kawa, japońska precyzja, góralska tradycja. Przewaga wynika z wiarygodności źródła i jego niepowtarzalnej historii, której konkurent z innego miejsca nie może sobie po prostu przypisać.
To obietnica trudniejsza do skopiowania niż jakość, bo pochodzenia nie da się podrobić. Działa najmocniej wtedy, gdy miejsce faktycznie coś znaczy dla kategorii i gdy marka nie udaje pochodzenia, którego nie ma.
Wartości
Obietnica przesuwa się w stronę idei. Bohaterem jest spójny system przekonań, który przenika produkt, komunikację i kulturę firmy. Konsument wybiera markę, bo utożsamia się z tym, w co ona wierzy, i tym wyborem mówi coś o sobie.
To jedna z najsilniejszych obietnic, bo buduje lojalność wykraczającą poza sam produkt. Jest też najtrudniejsza, bo wymaga autentyczności. Marka, która głosi wartości, ale ich nie żyje, zostaje szybko zdemaskowana, a wtedy obietnica działa przeciwko niej.
Odkrywanie
Tu marka obiecuje doświadczenie, a nie posiadanie. Bohaterem jest przygoda, nowy smak, nowa kultura, nowa perspektywa. Przewaga wynika z emocji, które konsument przeżywa dzięki marce, i z obietnicy, że po tym doświadczeniu będzie trochę inny niż wcześniej.
Ta obietnica świetnie działa w kategoriach związanych z przyjemnością, podróżą i eksploracją. Wymaga jednak, żeby doświadczenie było prawdziwe i wyróżniające, bo obietnica przygody, która kończy się rozczarowaniem, gasi markę szybciej niż przeciętny produkt.
Osobowość
Najbardziej abstrakcyjna z sześciu obietnic. Bohaterem jest konkretna osoba, jej autorytet i styl życia. Konsument kupuje dostęp do świata tego człowieka, jego wiarygodności i tego, co sobą reprezentuje. Produkt jest nośnikiem, prawdziwą wartością jest osoba.
To obietnica bardzo silna, gdy osoba jest autentyczna i spójna z produktem, bo autorytet trudno podrobić. Jest też ryzykowna, bo marka wiąże swój los z człowiekiem. Kryzys wizerunku twarzy staje się kryzysem marki, a autorytet użyty bez pokrycia szybko traci moc.
Od konkretnych do abstrakcyjnych
Sześć typów układa się na jednej osi. Po lewej obietnice konkretne, oparte na tym, co w produkcie namacalne. Po prawej abstrakcyjne, oparte na idei, przeżyciu i człowieku. Im dalej w prawo, tym trudniej obietnicę skopiować, ale też tym trudniej ją zbudować i utrzymać, bo wymaga autentyczności, a nie tylko dobrego produktu.
Najważniejsza zasada brzmi tak: obietnica marki może łączyć dwa typy. Zwykle jeden jest decydujący o wyborze, a drugi go wzmacnia. Najsilniejsze marki są przy tym spójne. Nie próbują grać na wszystkich sześciu polach naraz, bo wtedy obietnica się rozmywa i przestaje cokolwiek znaczyć.
Harnaś (3 + 6)
Rdzeń to autentyczność góralskiego pochodzenia, wzmocniona wyrazistą, charakterną osobowością marki. Jedno daje wiarygodność, drugie charakter.
DZIK (4 + 6)
Rdzeń to system przekonań i lifestyle, wzmocniony autorytetem założycieli, którzy realnie za marką stoją. Idea plus twarz, która ją uwiarygadnia.
OD TEORII DO TWOJEJ MARKI
Na której obietnicy powinna stać Twoja marka?
Wybór typu obietnicy to jedna z pierwszych decyzji, które podejmuję z klientami w projekcie strategicznym. Jeśli chcesz sprawdzić, czy Twoja marka obiecuje to, co powinna, napisz krótko, z jakim wyzwaniem się mierzysz.
Opowiedz mi krótko o swoim wyzwaniu
Wystarczy kilka zdań. Nie musisz przygotowywać formalnego briefu.